|
Familyası : Cupressaceae
Latincesi : Cupressus sempervirens L. var. pyramidalis Nym.
Türkçesi : Piramit Servi, İtalyan Piramit Servisi
İngilizcesi : Italian Pyramidal Cypress
Botanik özellikleri: 20-30m boylarında, sütun şeklinde, dalları gövdeye paralel olarak tepeye yöneliktir. Sürgünleri koyu yeşil renkli, dört köşeli, kozalak 2–3cm çapında, iki yılda olgunlaşır ve önce yeşilimsi, sonra grimsi kahverengiye döner. 8–14 puldan oluşur.
Kullanım olanakları: Sert ve dayanıklı olan odunu güzel kokulu olup, halk arasında ünlü güve giremez diye tanımlanan çeyiz sandığı yapımında ve sualtı inşaatında kullanılır. Rüzgar perdesi olarak uygun olmasına karşın, sığ köklü oluşu nedeni ile fırtınalara karşı çok dayanıklı değildir. Halk arasında üzüntü simgesi olarak değerlendirilir ve daha çok mezarlıklarda kullanılır. Bu nedenle mezarlık servisi de denir.
Yayılışı: Türkiye, Güney Avrupa, İtalya, Kuzey İran, Suriye, Filistin, Rodos, Girit ve Kıbrıs’tır.
Familyası : Cupressaceae
Latincesi : Chamaecyparis lawsoniana (A. Murr.) Parl.
Türkçesi : Lavzon Yalancı Servisi
İngilizcesi : Lawson Cypress
Botanik özellikleri: 40-65m boyunda, 2–4m çapa ulaşabilen görkemli bir ağaçtır. Ana sürgün uçları aşağıya sarkmıştır. Kabuk kalın ve koyu kırmızıdır. Pul yaprak ince, sürgüne sıkıca yapışmış gibi, alt yüzünde karakteristik, x şeklinde stoma lekeleri vardır. Sürgünler, belirgin biçimde yassıdır. Kozalak küçük olup, 6- 8 puldan oluşur ve her bir pul altında 2–4 adet tohum taşır. Pullarının sırtlarında belirgin çıkıntıları vardır ve bir yılda olgunlaşır.
Kullanım olanakları: Hem endüstriyel, hem de görsel değeri olan bir bitkidir. Odunu çok dayanıklıdır ve kendine özgü eterik yağlı odunu vardır. Gemi sanayisinden kibrit yapımına değin değişik kullanım alanları bulunur. Ayrıca park bitkisi olarak yüzlerce formu olan, en gözde süs bitkilerinden birisidir.
Yayılışı: Kuzey Amerika’da Oregon ve Kaliforniya arasında dar ve sınırlı bir doğal yayılışı vardır.
Familyası : Cupressaceae
Latincesi : Chamaecyparis lawsoniana (A. Murr.) Parl. “Ellwoodii”
Türkçesi : Sütun Lavzon Yalancı Servisi
İngilizcesi : Fastigiated Lawson Cypress
Botanik özellikleri: 5m’ye değin boylanabilen, sütun şeklinde sık dokulu boylu çalı, bazen de kısa boylu bir ağaçtır. Pul yapraklar ince, sürgünlere sıkıca yapışmış gibi, alt yüzünde karakteristik, x şeklinde stoma lekeleri vardır. Sürgünler belirgin yassıdır. Kozalak küçük, 6- 8 puldan oluşur. Bir yılda olgunlaşır.
Kullanım olanakları: Sütun şeklinde, sık dokulu habitusu ve mavimsi pul yapraklarıyla çok sevilen bir süs bitkisidir. Soliter, küçük gruplar ya da vurgu elemanı olarak, özellikle kaya ve taş bahçeleri ile açık çim alanlarda kullanılır.
Yayılışı: Ana tür olan Chamaecyparis lawsoniana‘nın Kuzey Amerika’da sınırlı bir yayılışı vardır.
Familyası : Cupressaceae
Latincesi : Chamaecyparis lawsoniana (A.Murr.) Parl.“Pembury Blue”
Türkçesi : Mavi Lavzon Yalancı Servisi
İngilizcesi : Blue Lawson Cypress
Botanik özellikleri: 8-10m boylarında, herdem yeşil kısa boylu bir ağaçtır. Ana türden yapraklarının mavimsi gri ve gümüşi renkte olmasıyla ayrılır. Pulsu yapraklar sürgüne iyice yapışıktır. Alt yüzlerinde karakteristik, x şeklinde stoma lekeleri vardır. Kozalak 6–8 puldan oluşmuş olup, her bir pul altında 2–4 adet tohum taşır. Pullarının sırtlarında belirgin çıkıntıları vardır.
Kullanım olanakları: Mavi yapraklı lavzon servisi, son derece dekoratif bir süs bitkisidir. Vurgu ögesi, soliter, grup ve rüzgar perdesi şeklinde değerlendirilir.
Yayılışı: Ana tür Chamaecyparis lawsoniana Kuzey Amerika’da dar bir alanda yayılır.
Familyası : Cupressaceae
Latincesi : Chamaecyparis lawsoniana (A. Murr.) Parl. “Pyramidalis”
Türkçesi : Piramit Lavzon Yalancı Servisi
İngilizcesi : Pyramidal Lawson Cypress
Botanik özellikleri: 10-15m boylarında, piramit şeklinde, sık dokulu herdem yeşil bir ağaçtır. Kabuk süngerimsi ve koyu kırmızıdır. Pul yapraklar ince, sürgünlere sıkıca yapışmış gibi, alt yüzlerinde karakteristik, x şeklinde stoma lekeleri vardır. Sürgünler belirgin yassıdır. Kozalak 6–8 puldan oluşmuş olup, her bir pul altında 2–4 adet tohum taşır. Pullarının sırtlarında belirgin çıkıntıları vardır ve bir yılda olgunlaşır.
Kullanım olanakları: Piramit şeklinde ve sık dokulu habitusu ile çok kullanılan değerli bir süs bitkisidir. Çoğunlukla soliter olarak vurgu ögesi şeklinde değerlendirilir. Geniş çim alanlarda küçük gruplar halinde de kullanılabilir.
Yayılışı: Ana tür olanChamaecyparis lawsoniana’nın Kuzey Amerika’da sınırlı bir yayılışı vardır.
Familyası : Cupressaceae
Latincesi : Chamaecyparis lawsoniana (A.Murr.) Parl.“Robusta Aurea”
Türkçesi : Altuni Lavzon Yalancı Servisi
İngilizcesi : Golden Lawson Cypress
Botanik özellikleri: 10-15m boylarında, dar piramit tepeli, sık dallı, herdem yeşil bir ağaçtır. Yapraklar sarımsı yeşil ve altın sarısı rengindedir. Pulsu yapraklar sürgüne iyice yapışıktır. Alt yüzlerinde karakteristik, x şeklinde stoma lekeleri vardır. Kozalak 6–8 puldan oluşmuş olup, her bir pul altında 2–4 tohum taşır. Pullarının sırtlarında belirgin çıkıntıları vardır.
Kullanım olanakları: Altın sarısı yaprakları ile son derece dekoratif bir süs bitkisidir. Vurgu ögesi olarak, soliter ve çim alanlarda küçük gruplar halinde kullanılır.
Yayılışı: Ana tür Chamaecyparis lawsoniana Kuzey Amerika’da sınırlı bir alanda yayılır.
Familyası : Cupressaceae
Latincesi : Chamaecyparis pisifera (Sieb. et Zucc.) Endl. “Boulevard”
Türkçesi : Savara Yalancı Servisi
İngilizcesi : Sawara Cypress
Botanik özellikleri: 3m’ye dek boylanabilen, herdem yeşil bir çalıdır. Kabuk, ileri yaşlarda ince şeritler halinde çatlar. Dalları yaygın, tepe ise piramit şeklindedir. Yapraklar pulsu, bazen iğne şeklinde, sivri uçlu, üst yüzü koyu yeşil, alt yüzünde beyaz stoma çizgileri vardır. Kozalak 6mm çapında, 10–12 pullu, pulların ortasında ince bir mahmuzu vardır.
Kullanım olanakları: Gümüşi-mavimsi yaprakları ile dekoratif bir özelliğe sahiptir. Park ve bahçelerde çoğunlukla gruplar halinde, bazen de tekli olarak kullanılır.
Yayılışı: Ana tür Chamaecyparis pisifera doğal olarak Japonya’da yayılır.
Familyası : Cupressaceae
Latincesi : x Cupressocyparis leylandii (Jackson&Dallimore) Dallimore
Türkçesi : Leyland Melez Servisi
İngilizcesi : Leyland Cypress
Botanik özellikleri: 30m’ye değin boylanabilen, piramidal yapılı, herdem yeşil boylu bir ağaçtır. Cupressus macrocarpa ve Chamaecyparis nootkatensis’indoğal bir hibritidir. Sürgünleri yassı, bazen yuvarlak, kırmızımsı-kahverengidir. Yaprakları pulsu yapıda, sürgüne sıkıca yapışmış, ancak ucu kalkık ve sivri, karşılıklı dizili ve mavimsi yeşil renktedir. Kozalak 12–20mm büyüklüğünde, 8 pullu olup, her bir pulun iç yüzeyinde 5 tohum bulunur. Toprak istekleri azdır ve çok hızlı büyürler.
Kullanım olanakları: Geniş ya da çim alanlarda vurgu elemanı ya da rüzgar perdesi olarak kullanılır. Çevre koşullarına çok dayanıklıdır. Soliter olarakta kullanılır. Makaslanarak istenilen şekil verilebilir. Sığ köklü olduğundan kuvvetli rüzgarlardan olumsuz etkilenir.
Yayılışı: Kuzey Amerika (Leighton Hall).
Familyası : Cupressaceae
Latincesi : x Cupressocyparis leylandii (Jackson&Dallimore) Dallimore “Castlewellan Gold”
Türkçesi : Altuni Leyland Melez Servisi
İngilizcesi : Golden Leyland Cypress
Botanik özellikleri: 15m’ye dek boylanabilen, piramidal yapılık herdem yeşil boylu bir ağaçtır. Cupressus macrocarpa ve Chamaecyparis nootkatensis’indoğal bir hibritidir. Sürgünleri yassı, bazen yuvarlak, kırmızımsı-kahverengidir. Yaprakları pulsu yapıda, sürgüne sıkıca yapışmış, ancak ucu kalkık ve sivri, karşılıklı dizili ve sarımsı yeşil renktedir. Kozalak 12–20mm büyüklüğünde, 8 pullu olup, her bir pulun iç yüzeyinde 5 tohum bulunur. Toprak istekleri azdır ve hızlı büyürler.
Kullanım olanakları: Sarı yeşil yapraklarıyla değerli bir süs bitkisidir. Çoğunlukla soliter, vurgu elemanı ya da rüzgar perdesi olarak kullanılır. Çevre koşullarına çok dayanıklıdır. Soliter olarakta kullanılır. Makaslanarak istenilen şekil verilebilir. Sığ köklü olduğundan kuvvetli rüzgarlardan olumsuz etkilenir.
Yayılışı: Kuzey Amerika (Leighton Hall).
Familyası : Cupressaceae
Latincesi : Juniperus chinensis L.
Türkçesi : Çin Ardıcı
İngilizcesi : Chinese Juniper
Botanik özellikleri: Çoğunlukla çalı, bazen de 20m’ye dek boylanabilen herdem yeşil bir ağaçtır. Çok değişken bir türdür. Yaprak iki tiptir, genç bireylerde iğne, olgun bireylerde pul yaprak vardır. İğne yaprak 5–10mm, pul yaprak ise 1,5–3mm, dört sıra halinde dizilidir. Bazen olgun bireylerde her iki tip yaprak birarada bulunur. Çiçekler iki evcikli, bazı bireylerde bir evciklidir. Kozalak üzümsü tipte, 7–12mm, üstü mavimsi mum tabakası ile kaplı, içinde 1–4 tohum bulunur.
Kullanım olanakları: Park ve bahçelerde çok kullanılan bir süs bitkisi olup, yerörtücü ve canlı çit olarak kullanılır.
Yayılışı: Kuzeydoğu Asya, başta Çin, Moğolistan, Japonya, Kore ve Rusya’nın güneydoğusunda yayılmaktadır.
Familyası : Cupressaceae
Latincesi : Juniperus chinensis L. “Aurea”
Türkçesi : Altuni Çin Ardıcı
İngilizcesi :Golden Chinese Juniper
Botanik özellikleri: Çoğunlukla çalı ya da 20m’ye dek boylanabilen, herdem yeşil bir ağaçtır. Çok değişken bir türdür. Yaprak iki tiptir, genç bireylerde iğne, olgun bireylerde pul yaprak vardır. İğne yaprak 5–10mm, pul yaprak ise 1,5–3mm, dört sıra halinde dizili, bazen olgun bireylerde her iki tip yaprak birarada bulunur. Yaprakların bir kısmı altın sarısı rengindedir. Çiçekler iki evcikli, bazı bireylerde bir evciklidir. Kozalak üzümsü tipte, 7–12mm, üstü mavimsi mum tabakası ile kaplı, içinde 1–4 tohum bulunur.
Kullanım olanakları: Park ve bahçelerde çok kullanılan bir süs bitkisi olup, yerörtücü ve soliter olarak kullanılır.
Yayılışı: Ana tür olan Juniperus chinensis, başta Çin, Kuzeydoğu Asya, Moğolistan, Japonya, Kore ve Rusya’nın güneydoğusunda yayılmaktadır.
Familyası : Cupressaceae
Latincesi : Juniperus communis L.
Türkçesi : Adi Ardıç
İngilizcesi : Common Juniper
Botanik özellikleri: Çoğunlukla çalı, ender olarak 15m’ye dek boylanabilen, kuzey yarıküresinin en geniş yayılışına sahip, herdem yeşil odunsu bitkisidir. Kabuk kırmızımsı renkte, ince kağıt gibi soyulabilir, iğne yapraklar 1,5cm sivri ve batıcı uçlu, sürgünlere geniş bir açı ile 3‘lü çevrel dizilmiştir. Üst yüzünde tek bir stoma bandı vardır. Kozalak, mavimsi siyah renkli olup, 2–3 yılda olgunlaşır.
Kullanım olanakları: Odunundan tornacılıkta, süs eşyaları yapımında yararlanılır. Mavimsi yeşil iğne yaprakları ve kompak yapısı ile yaygın süs bitkilerinden biridir. Özellikle bodur formu yerörtücü olarak kullanılır. Kozalaklarından saç dökülmesine karşı parfümeri sanayinde yayarlanılır.
Yayılışı: Türkiye, Kuzey Amerika, Avrupa, Akdeniz, Batı Himalaya ve Japonya.
Familyası : Cupressaceae
Latincesi : Juniperus communis L. “Globosa”
Türkçesi : Küremsi Adi Ardıç
İngilizcesi : Globose Common Juniper
Botanik özellikleri: Çoğunlukla çalı halinde ve küremsi yapıda, herdem yeşil odunsu bir bitkidir. İğne yapraklar 1,5cm sivri ve batıcı uçlu, sürgünlere geniş bir açı ile 3‘lü çevrel dizilmiştir. Üst yüzünde tek bir stoma bandı vardır. Kozalak, mavimsi siyah renkli olup, 2–3 yılda olgunlaşır.
Kullanım olanakları: Mavimsi yeşil iğne yaprakları ve küremsi gövdeleri ile peyzajda soliter ve yerörtücü olarak taş ve kaya bahçelerinde kullanılır.
Yayılışı: Ana tür olanJuniperus communis Türkiye, Kuzey Amerika, Avrupa, Akdeniz, Batı Himalaya ve Japonya’da yayılmaktadır.
Familyası : Cupressaceae
Latincesi : Juniperus communis L. “Hibernica”
Türkçesi : Sütunumsu Adi Ardıç
İngilizcesi : Fastigiated Common Juniper
Botanik özellikleri: 5m boylarında, herdem yeşil küçük bir ağaçtır. Dalları gövdeye paralel şekilde tepeye yönelmiş ve sütun şeklini almıştır. İğne yapraklar 1,5cm sivri ve batıcı uçlu, sürgünlere geniş bir açı ile 3’lü çevrel dizilmiştir. Üst yüzünde tek bir stoma bandı vardır. Kozalak, mavimsi siyah renkli olup, 2–3 yılda olgunlaşır.
Kullanım olanakları: Mavimsi yeşil iğne yaprakları ve sütun şeklinde gövdeleri ile peyzajda vurgu elemanı ve soliter olarak kullanılır.
Yayılışı: Ana tür olanJuniperus communis Türkiye, Kuzey Amerika, Avrupa, Akdeniz, Batı Himalaya ve Japonya’da yayılmaktadır.
Familyası : Cupressaceae
Latincesi : Juniperus virginiana L.
Türkçesi : Kurşun Kalem Ardıcı
İngilizcesi : Pencil Cedar or Red Cedar
Botanik özellikleri: 5–10m, bazen 10-20m boylarında, dar ve piramit tepeli, herdem yeşil ağaçtır. Kabuk ince, açık kırmızı kahverengidir ve kolayca soyulur. Gövdenin dip kısmı geniş ve payandalıdır. Pul yaprakları mavimsi yeşil ve sivri uçludur. Genç bireylerde iğne yaprak bulunur. Kozalak 5–8mm, üzeri mavi dumanlı olup, bir yılda olgunlaşır.
Kullanım olanakları: Çok dayanıklı, keskin kokulu olan odunu kolay işlenir. Torna ve özellikle kurşun kalem sanayinde çok kullanışlıdır. Odununda eterik yağlar vardır. Güzel kokulu olup, parfümeride de kullanılır. Türkiye’de ve Avrupa’da daha çok park ve süs bitkisidir.
Yayılışı: Kuzey Amerika’nın doğu kesimleri, özellikle batı Virginiana ve Mississipi eyaletlerinde geniş yayılış gösterir.
|