|
4. SONUÇ
Doğa Koleji florası adı ile 2007-2008 yıllarında hazırlanan ve şu anda basımda olan kitapta yer alan 300 adet tohumlu bitkinin 56 adeti Gymnospermae (Açık tohumlu) ve 244 adeti ise Angiospermae (Kapalı tohumlu) bitkilerden oluşmaktadır. Bu durum aşağıdaki grafikte oransal olarak görülmektedir. Bu sonuç, her iki alt bölümün sayısal durumu Türkiye ve dünyadaki bitkisel tür çeşitliliği ile uyuşmaktadır. Bilindiği gibi dünya üzerinde sadece 1000 civarında Gymnospermae örnekleri varken, 350.000 civarında Angiospermae örnekleri bulunmaktadır. Türkiye’de ise 36 Gymnospermae taksonuna karşılık, 9000’i aşkın Angiospermae taksonları yaşamaktadır.
Bu araştırmada egzotik ve doğal bitkilerde irdelenmiş olup 300 adet bitkinin 107’sinin Türkiye için doğal olduğu, kalan 193 adet bitkinin de ülkemiz için egzotik (dış kaynaklı) olduğu anlaşılmıştır.
Bu durum ise egzotik bitkilerin büyük kentlerde ve ülkemizde giderek yaygınlaştığını ve önem kazandığını göstermektedir.
Bir başka inceleme 244 adet Angiospermae (Kapalı tohumlu) bitkisinin Cronquist yöntemine göre önce sınıf düzeyinde, sonra da alt sınıf düzeyinde analitik bir değerlendirmesi yapılmış, sonuçlar aşağıda sayısal ve oransal olarak gösterilmiştir.
Sınıf Bitkisel Tür Çeşitliliği
Magnoliatae (Magnoliopsida) : 228
Liliatae (Liliopsida) : 16
Magnoliatae sınıfında yer alan bitkilerin ise alt sınıflara göre sayısal ve oransal dağılımı aşağıda görülmektedir. Normal floristik çalışmalarda olduğu gibi bu çalışmada da en zengin alt sınıf 105 tür çeşitliliği ile Rosidae olmuştur. Bunun nedeni ise başta Beykoz olmak üzere Doğa Koleji Kampüslerinde meyve ağaçlarının zengin oluşundan kaynaklandığı söylenebilir.
Alt Sınıf Bitkisel Tür Çeşitliliği
Magnoliidae : 16
Hamamelidae : 23
Caryophyllidae : 11
Dilleniidae : 25
Rosidae : 105
Asteridae : 48
Liliatae sınıfında yer alan bitkilerin ise alt sınıflara göre sayısal ve oransal dağılımı aşağıda görülmektedir. Bu dağılımda en zengin sınıf olarak, Arecidae alt sınıfı öne çıkmış olup, bu durum ise Doğa Koleji Kampüslerinde bu alt sınıfın temsilcileri olan palmiyelerin yoğunlukta olduğunu göstermektedir.
Alt Sınıf Bitkisel Tür Çeşitliliği
Arecidae : 12
Commelinidae : 2
Zingiberidae : 1
Lilidae : 1
Bir başka değerlendirme olarak, kitapta yer alan 300 adet tohumlu bitkinin ağaç, çalı, hem ağaç hem çalı, sarılıcı, palmiye ve otsu olanlarının sayısal ve oransal dağılımı aşağıda görülmektedir.
Bitkinin Yapısı Bitkisel Tür Çeşitliliği
Ağaç : 98
Çalı : 104
Hem Ağaç Hem Çalı : 34
Sarılıcı : 9
Palmiye : 9
Otsu : 46
Bu kitapta yer alan bulguların, benzer iki bilimsel çalışmayla karşılaştırıldığında aşağıdaki sonuçlar elde edilmiştir.
Anşin & Terzioğlu 1998, Doğu Karadeniz Bölgesinin Özellikle Trabzon Yöresinin Egzotik Ağaç ve Çalıları adlı çalışma ile karşılaştırıldığında, ilgili yayında 53 adet açık tohumlu, 143 adet kapalı tohumlu bitki olmak üzere toplam 196 adet takson yer almaktadır. Doğa Koleji Florası adlı kitapta ise 56 adet açık tohumlu, 244 adet kapalı tohumlu bitki olmak üzere toplam 300 adet takson yer almıştır. Bu açıdan yapılan yeni çalışma, önceki çalışmaya göre daha zengin takson içermektedir. Bu iki kitapta, ortak 71 adet odunsu bitki yer almaktadır. 125 adet bitki ise yalnızca Anşin&Terzioğlu 1998 adlı yayında yer alırken, bu kitapta 46’sı otsu olmak üzere 229 adet yeni bitki taksonu saptanmıştır. Bu sonuca göre, egzotik bitki bakımından, yalnızca Doğa Koleji Kampüsleri bile Doğu Karadeniz Bölgesi’nden daha zengin olduğu saptanmıştır.
İkinci kıyaslama ise, İstanbul ilinde bugüne kadar yapılmış, en kapsamlı ve bilimsel çalışma olan Yaltırık, Efe & Uzun 1997, Tarih Boyunca İstanbul’un Park Bahçe Koruları, Egzotik Ağaç ve Çalıları adlı çalışma ile yapılmıştır. Söz konusu araştırmada adından da anlaşılacağı gibi sadece ağaç ve çalılar incelenmiş olup otsu bitkilere yer verilmemiştir. Doğa Koleji Florası adlı bu kitapta ise ağaç ve çalıların yanı sıra 46 adet otsu bitki de işlenmiştir. Bunlardan 6 adeti diğer çalışmada odunsu olarak değerlendirildiğinden, 40 adet otsu bitki farklılığı saptanmıştır. Bu açıdan, İstanbul ili egzotik otsu florasına belirli bir katkı sağlanmıştır. Odunsu bitkiler konusunda yapılan karşılaştırmada ise söz konusu TÜBİTAK destekli araştırma, toplam 1015 odunsu bitki içerirken, Doğa Koleji Florası’nda 254 adet odunsu bitki yer almıştır. Bununla birlikte, her iki araştırmada 203 adet ortak bitki bulunurken, 57 adet yeni odunsu takson saptanmıştır. Bu açıdan değerlendirildiğinde Doğa Koleji Kampüsleri’nde kısa sürede yapılan bu çalışma ile İstanbul ili için odunsu ve otsu olmak üzere toplam 97 adet yeni egzotik bitki taksonu eklenerek önemli bir katkı sağlanmıştır. Bu yeni bitkiler aşağıda görülmektedir.
Odunsu Taksonlar
- Acer negundo “Aureomarginatum”
- Acer negundo “Flamingo”
- Acer palmatum “Butterfly”
- Actinidia chinensis
- Amygdalus communis
- Aucuba japonica “ Crotonifolia”
- Berberis x ottawensis “Suberba”
- Callistemon laevis
- Cedrus libani “Aurea”
- Chamaecyparis lawsoniana “Pembury Blue”
- Chamaecyparis lawsoniana “Robusta Aurea”
- Cordyline indivisia
- Cotoneaster lacteus
- Daphne pontica
- Elaeagnus x ebbingei
- Erica cinerea “Pallida”
- Euonymus japonicus “Aureomarginatus”
- Euonymus japonicus “Bravo”
- Euonymus japonicus “Pulchellus Aureovariegatus”
- Fothergilla gardenii
- Grevillea juniperina
- Hebe albicans
- Hebe salicifolia
- Ilex aquifolium “Argenteovariegata”
- Juniperus chinensis “Aurea”
- Juniperus communis “Globosa”
- Kerria japonica “Pleniflora”
- Kochia scoparia “Trichophylla”
- Laurus nobilis “Globosa”
- Laurus nobilis “Pyramidalis”
- Lavandula stoechas
- Leptospermum scoparium
- Ligustrum ovalifolium
- Mahonia bealei
- Mahonia japonica
- Morus nigra “Pendula”
- Nandina domestica “Nana”
- Olea europaea var. sativa
- Osmanthus heteropyhllus “Aureovariegatus”
- Persica vulgaris
- Phormium tenax “Bronze Baby”
- Phormium tenax “Variegatum”
- Photinia x fraseri “Red Robin”
- Picea pungens “Glauca Compacta”
- Pieris japonica
- Pinus mugo “Mughus”
- Pistacia lentiscus
- Pyracantha coccinea “ Variegata”
- Rhaphiolepis x delacourii
- Rosa rugosa “Alba”
- Rosa rugosa “Rosea”
- Rubus caesius
- Salix integra “Hakuro Nishiki”
- Teucrium fruticans
- Trachelospermum jasminoides
- Viburnum lucidum
- Weigela florida“Eva Ratke”
Otsu Taksonlar
- Acanthus mollis
- Agapanthus africanus
- Aptenia cordifolia
- Begonia semperflorens
- Begonia x tuberhybrida
- Calendula officinalis
- Campanula persicifolia
- Canna x generalis
- Catharanthus roseus
- Ceanothus thyrsiflorus var. repens
- Celosia argentea
- Cerastium tomentosum
- Cynara scolymus
- Dahlia variabilis
- Escallonia x exoniensis
- Euphorbia amygdaloides
- Euryops pectinatus
- Fragaria x ananassa
- Gazania x hybrida
- Impatiens walleriana
- Iris pseudacorus
- Lampranthus roseus
- Mentha aquatica
- Mentha x piperita
- Mirabilis jalapa
- Miscanthus sinensis
- Momordica charanthia
- Oenothera speciosa
- Pelargonium peltatum
- Petunia x hybrida
- Portulaca grandiflora
- Portulaca oleracea
- Salvia splendens
- Sedum spectabile
- Tagetes patula
- Verbena speciosa
- Vinca minor
- Viola tricolor
- Zantedeschia aethiopica
- Zinnia elegans
|
